Seks av ti i varetekt er utlendingar

Norske fengsel blir fylt opp av utlendingar, og blant varetektsfangar er dei i fleirtal. Berre starten, meiner Kriminalomsorgen region vest.

Publisert Publisert
  • Ørjan Torheim
  • Kjersti Mjør
iconDenne artikkelen er over ti år gammel

Akkurat no sit fangar frå 29 nasjonar bak lås og slå i Bergen fengsel. Dei kjem frå land langt borte som Somalia, Vietnam, Irak og USA, og frå land som ligg berre nokre flytimar frå Flesland, som Litauen, Romania — og Sverige.

På tampen av 2009 er dette status i norske fengsel:

  • Totalt har nær ein av tre fangar utanlandsk bakgrunn.
  • Kring 60 prosent av fangane i varetekt kjem frå eit anna land.

**Les også:

Les også

Frykter soningskaos

Frykter soningskaos**

Fleire bak lås og slå

I Bergen fengsel har kvar tredje fange utanlandsk bakgrunn, opplyser direktør Per Sigurd Vaage i Kriminalomsorgen region vest.

— Dette er berre starten på ei ny tid som vi må innrette oss etter, seier Vaage.

I vestlandsregionen har talet på personar i varetekt stige med nær 30 prosent sidan juli i fjor, viser statistikken.

I hovudsak er det personar med utanlandsk bakgrunn som står for auken, opplyser Vaage, og pågangen har vore særleg stor det siste halvåret.

Trenden blir stadfesta av statssekretær Terje Moland Pedersen i Justisdepartementet.

  • Det ser ut til å ha vore eit veldig hopp i oktober, og pågangen etter varetektsplassar er større enn nokosinne, seier Pedersen.
  • Politiet gjer ein veldig god jobb for tida, og tiltaka mot omreisande kriminelle verkar.

Den siste tida er langt fleire utanlandske kriminelle blitt varetektsfengsla på grunn av unndragingsfaren. Målet er å få dei dømde før dei forlet Norge.

— Mange som sit i varetekt får relativt korte dommar, og ein del soner ferdig i varetektstida. I etterkant må dei ut av landet, opplyser Pedersen.

Flest frå Nigeria og Romania

Nigerianarar og rumenarar utgjer dei største utanlandske gruppene i Bergen fengsel akkurat no.

Tidlegare kom utlendingane som regel ein og ein om gongen, men no har norske fengsel fått ein ny kategori: Utanlandske, organiserte bandar som ofte kjem fire til fem personar i slengen.

Men livet bak lås og slå i Norge blir ikkje alltid som forventa.

  • Mange får seg nok ei overrasking. I utanlandske fengsel er det langt større sosial kontakt mellom fangane, og ofte er dei samla i opphaldsrom med 30-40 personar. Men i Norge har vi einmannsrom, og det blir sett på som ei stor ulempe for personar frå slike land, seier Vaage.
  • Fengsel i Norge er veldig einsamt, særleg varetektsfengsel. Her møter dei den harde sida av vårt samfunn.

Tungt å få dei heim

Så langt i år er vel 30 dømde utlendingar overførde til soning i heimlandet. For den politiske leiinga i Justisdepartementet er målet at alle skal sone i eige land.

— Ideelt sett skal alle ut så fort som mogleg. Det beste er at alle får sone i heimlandet. Men det er ingen grunn til å leggje skjul på at dette er komplisert å få til, seier statssekretæren.

På Vestlandet forventar regiondirektør Vaage at det internasjonale tilsnittet i fengsla vil vere høgt også framover.

— Men vi har berre eit visst tal på plassar, og varetektsdelen er høgast prioritert. Anten må vi bu oss på lengre soningskøar i framtida, eller bruke opne fengsel i større grad enn tidlegare.

Sjølv går Vaage for det siste alternativet.

— Praktisk erfaring frå Bjørgvin fengsel viser at mange kan sone straffa utan at dei nødvendigvis sit bak høge murar.

KJELDER: JUSTISDEPARTEMENTET. KRIMINALOMSORGA REGION VEST. STORTINGSMELDING NR. 37 (2007-2008). AFTENPOSTEN. KRIPOS.

Publisert

Les mer om dette temaet

  1. Frykter soningskaos

Foto: BERGENS TIDENDE

BT anbefaler

«Da alt var over, spilte Lars Arne Nilsen til 10 på børsen. Sjefene hans, derimot ...»

Lars Arne Nilsen avsluttet raust, ydmykt og med storsinn.

LES SAKEN