Storm i ei oljetønne

Ap-leiar Jonas Gahr Støres utspel om oljefondet er ikkje «kjempefarlig». Det er berre dumt.

PRAT: Ap-leiar Jonas Gahr Støres uttale om at oljefondet er ein «politisk reiskap», ser ikkje ut til å vere meir enn lett selskapsprat på ein klimakonferanse, skriv BT på leiarplass. Stian Lysberg Solum

Når Ap-leiar Jonas Gahr Støre snakkar om økonomi, går det ofte gale.

Nyleg skjedde det på årskonferansen til miljøorganisasjonen Zero. «Vi må venne oss til at vårt pensjonsfond er et politisk redskap», sa Støre om oljefondet. Dermed var helvetet laus.

Statsminister Erna Solberg (H) omtalte uttalen som «kjempefarlig». Finansminister Siv Jensen (Frp) brukte orda «farlig og uansvarlig». Oljefondets første sjef, Knut Kjær, meiner Støre kryssar ei linje der finansiell avkasting ikkje lenger er hovudmålet for fondet.

Les også

BT-leder: Symbolsk viktig olje-exit

Det er lett å dele uroa. Når oljefondet har vore ein suksess, skuldast det ikkje minst at politikarane har halde god avstand.

Hovudpoenget med oljefondet er gjere den økonomiske nedturen mindre når oljeinntektene går ned og utgiftene til pensjonar og eldreomsorg går opp. Då blir høg, stabil og trygg avkasting viktig.

Så viss Støre med uttalen meiner politikarane i større grad skal blande seg inn i dei fortløpande investeringane fondet gjer, er det ein håplaus idé.

Men som så ofte før er det uklart kva Støre eigentleg meiner. Han seier ikkje noko konkret om korleis eventuelt dagens linje skal endrast. Døma han trekker fram handlar om det Stortinget allereie gjer.

Mykje tyder difor på at han berre gjorde seg interessant for klimafolket med litt lett selskapsprat.

Støre har sjølvsagt rett i at Oljefondet på eit vis er politisk. Så seint som i mai i år skjerpa Stortinget reglane som gjorde at fondet må selje seg ut av fleire kolkraftselskap, etter innstilling frå finansminister Jensen.

Fondet er underlagt etiske retningslinjer frå Stortinget, som legg føringar om miljø, klima og menneskerettar.

Då Noregs Bank i 2017 tilrådde at oljefondet skulle selje seg ned i oljeaksjar, vart det i høgste grad tolka politisk internasjonalt.

Regjeringa følgde opp i mai, og vedtok at fondet skal selje seg ut av oljeaksjar. Det karakteriserte klima- og miljøvernminister Ola Elvestuen (V) det som «den viktigaste klimabeslutningen vi har gjort i denne regjeringen».

Grunngjevinga for vedtaket er rett nok at det ikkje er lurt å ha alle statens verdiar i oljekorga, i tilfelle verdifall. Men her går sunn økonomisk tenking og god klimapolitikk hand i hand.

Det er ein god mal å halde seg til for framtidige retningslinjer for Oljefondet. Det er sikkert Støre òg samd i, når han får diskutert seg ferdig.