Eit dårleg domstol-kompromiss

Regjeringas løysing for domstol-strukturen svarar ikkje på dei utfordringar domstolane står framfor.

Publisert Publisert

Justisminister Monica Mæland (H) vil ikkje redusere talet på tingrettar i Noreg. Det er ei dyr og dårleg løysing, skriv BT på leiarplass. Foto: Terje Bendiksby

Velfungerande og kompetente domstolar er heilt grunnleggande i ein rettsstat. Mangel på kompetanse og effektivitet er skadeleg for både einskildindivid, bedrifter og samfunnet.

Difor var det eit godt forslag som kom frå ekspert­utvalet Domstol­kommisjonen i fjor. Dei ville slå saman mange av tingrettane rundt om i landet, og redusere talet frå 60 til 22. Det ville gje større og meir kompetente fagmiljø. Samstundes ville det frigjere midlar til å gjere dei attverande tinghusa meir moderne og effektive.

Les også

Ny rapport: Store mangler i beredskapen i distriktene

No har regjeringa skote ned delar av forslaget. Justisdepartementet vil på den eine sida redusere talet på rettskrinsar til 22, i tråd med tilrådingane frå utvalet. Men samstundes vil dei behalde alle landets tinghus, 69 i talet.

Ved å slå saman rettskrinsane kjem regjeringa eit stykke på veg i å løyse eit av problema med dagens system. Det vil gjere systemet meir fleksibelt, og legge eit grunnlag for å skape større fagmiljø.

Dei fleste tinghus står i dag tomme mesteparten av tida. I snitt blir norske rettssalar brukt 30 prosent av opningstida. Mindre rettsstader har ofte ledig kapasitet, medan domstolane i byane er overbelasta. Ved å slå saman rettskrinsane kan dommarar og dommarfullmektigar i større grad flyttast der dei trengst.

På sikt kan òg regjeringas forslag gjere at dommarane kan spesialisere seg i større grad, og dermed auke kompetansen i ulike saker. Det vil tene rettsvernet og brukarane av domstolane.

Ulempa med forslaget er prisen for å ha så mange tinghus. Ein ting er husleige og andre direkte kostnader. Vel så viktig er at det vil kunne hindre ei naudsynt teknologisk oppgradering, rett og slett fordi det blir så mange rettslokale at det blir for dyrt.

Norske rettssalar ligg håplaust bak våre naboland i å få opptak av lyd og bilete. Det svekker dokumentasjonen og dermed både rettstryggleik og effektivitet.

Domstolskommisjonen viste òg til at nye digitale løysingar kan gjere rettssakene både meir effektive og betre for dei involverte. Enkelt sagt skjer det ved at mange kan delta i ei rettssak digitalt, utan å måtte møte fysisk opp.

Ein tingstad gjev status og viktige arbeidsplassar. Motstanden frå distrikta er difor forståeleg. Men regjeringa burde funne andre måtar å støtte dei på, enn å gje borgarane eit dårlegare og dyrare rettssystem.

Publisert
Om BTs leder

BTs lederartikler blir skrevet av mediehusets redaktører og kommentargruppe. Politisk redaktør er leder for denne gruppen. Lederne er skrevet på bakgrunn av BTs publisistiske idé, sjefredaktørs meninger og avisens tradisjon. I avisens publisistiske idé heter det:

«Bergens Tidende skal være en frittstående, liberal, borgerlig (ikke-sosialistisk) avis, partipolitisk uavhengig. Avisens generelle grunnsyn skal bygge på et progressivt og menneskelig samfunnssyn. Den redaksjonelle ledelse skal ha som oppgave å lage en avis som gir sine lesere i by og bygd saklig og sann orientering om det som foregår lokalt, nasjonalt og internasjonalt. Redaksjonsledelsens integritet skal være uavkortet så vel utad som innad».