Asylantar må ha beskyttelsesbehov

UDIs gjennomgang av gamle asylsaker er prinsipielt sett rett, men kan bli svært kostbar.

ASYLRETTEN: Den beste måten å sikre asylinstituttet på, er å sørgje for at folk som ikkje har eit beskyttelsesbehov får avslag på søknaden sin, meiner BT. No skal UDI vurdere asylgrunnlaget til folk som har opphaldsløyve. Foto: Terje Bendiksby, NTB Scanpix (arkiv)

Publisert:

Utlendingsdirektoratet (UDI) skal gå gjennom gamle asylsaker for å sjå etter juks og om asylgrunnlaget framleis gjeld. Prinsipielt sett er det heilt rett. Det har likevel nokre ulemper som regjeringa bør ta på alvor.

Denne gjennomgangen kjem fordi regjeringa har bestemt seg for eit måltal på 7500 returar. Når mengda nye asylantar er rekordlåg, må utlendingsstyresmaktene finne andre måtar å få oppfylt returane på.

Dei som er i Noreg på grunn av asylretten, må ha eit asylgrunnlag.

Les også

BTs leder: EU trenger en bedre returpolitikk

Asylsystemet er under sterkt press. Dei mange asylsøknadane i 2015 har ført til eit politisk klima der den individuelle retten til å få vurdert asyl har blitt utfordra.

Noreg bør strekkje seg svært langt for å behalde asylinstituttet. Då må folk som ikkje har eit beskyttelsesbehov få avslag på søknaden sin. Viss det i etterkant av eit tilsegn vert avslørt juks, må det få konsekvensar for opphaldsløyvet til vedkomande.

Det bør likevel vere grenser for kor langt tilbake ein skal gå for å sjå etter juks, sidan det er svært ressurskrevjande. Saka der ein heil familie vart utvist 27 år etter opphaldsløyva vart gitt, viser kor problematisk denne praksisen er. Josof (51) fekk opphaldsløyve i Noreg for 30 år sidan. Han vart først utvist til Tanzania fordi styresmaktene meinte han laug i asylsøknaden sin. Så vart han henta tilbake til Noreg, då det viste seg at Utlendingsnemnda (UNE) hadde tatt feil.

Den andre vurderinga som UDI no skal gjere, er å sjå om folk som har fått asyl, framleis har eit asylgrunnlag. Dette skal berre gjelde asylsøkjarar som ikkje har fått permanent opphaldsløyve, noko ein først kan få etter tre års midlertidig opphald.

Det er sakene til folk frå Somalia og Sri Lanka som no skal gjennomgåast med tanke på om asylgrunnlaget framleis gjeld. Etiopia står for tur.

Viss grunnlaget for flukta og asylet ikkje lenger gjeld, har styresmaktene god grunn til å returnere vedkomande. Det er fornuftig å be folk reise tilbake viss det er ei betydeleg og sannsynlegvis varig forbetring i heimlandet kort tid etter at dei har fått asyl.

Men styresmaktene må vurdere ressursbruken opp mot dei negative konsekvensane denne politikken får for integreringa.

Ein slik gjennomgang skaper stor usikkerheit blant tusenvis av asylsøkjarar, som har fått opphald. Dei har starta på introduksjonsprogrammet, og har byrja på eit nytt liv i Noreg.

Det er viktig at UDIs nye praksis ikkje gjer skade på integreringa. Mange av dei fleire tusen menneska som no vert vurdert på nytt får nok bli i landet likevel.

Med ein gong ein med opphaldsløyve får barn, vert saka deira vanskelegare å vurdere. Barnet får nemleg ei tilknyting til Noreg som styresmaktene skal leggje vekt på.

Storsamfunnet kan ikkje krevje at asylantar skal setje livet heilt på vent, spesielt ikkje for å oppfylle måltala til regjeringa.