Litt oljedebatt, mykje fest

Senterpartiet arrangerer festlandsmøte i helga. Berre ein liten oljedebatt ser ut til å forstyrre idyllen.

GOD STEMNING: Ola Borten Moe og Trygve Slagsvold Vedum vil stå i sentrum på Senterpartiets landsmøte. Den eine vil juble for olja, den andre vil glise for gode målingar. SCANPIX

Når Senterpartiet samlast til landsmøte på Hamar, er det med gode målingar og folkeleg reformmotstand i ryggen.

Det er all grunn til å tru at landsmøtet (med unntak av festen) går roleg føre seg. Stemninga er god, og noko me ser i gliset til partileiar Trygve Slagsvold Vedum.

Gliset kjem til å vere breitt, heile helga.

Det store slaget ser ut til å handle om ein relativt liten, men symbolsk viktig oljekamp. I sentrum står nestleiar, tidlegare olje- og energiminister og no oljegründer Ola Borten Moe.

Vestland Senterparti står foreløpig på sidelinja. Dei har ikkje engasjert seg sterkt i debatten til no, truleg fordi endringane ikkje blir for radikale.

Debatten om oljepolitikken er like fullt interessant for Vestlandet. Døra til ein ny og meir klimavennleg politikk vert forsiktig opna på gløtt.

Moe har leia arbeidet med eit dokument om norsk verdiskaping. Her går utvalet blant anna innom landbruk, sjømat og rovdyr. Rørsla svara med totalt 72 endringsframlegg, og dei mest omfattande finn ein i Moes bransje: olja.

Moe-utvalet har gått inn for ein tekst der norsk olje og gass vert sett på som ein del av klimaløysinga. Det er ein fiffig bruk av ord. Ja, norsk gass kan fortrengje europeisk kolkraft, og med det bidra til å redusere globale utslepp.

Men olja er ikkje relevant i kampen mot kol.

Ordvalet er sjølvsagt ikkje tilfeldig. Så lenge olja held seg saman med gassen, vert den grønvaska – og då er det berre til å gasse på.

Difor kjem det ikkje som noko sjokk når utvalet held fram med at Noreg ikkje bør redusere norsk oljeproduksjon.

Dette er ikkje meir kontroversielt enn at det er offisiell norsk oljepolitikk.

Les også

Sps toppkandidat klatrer gjerne over gjerdet for å få styre

På Sp-landsmøtet i helga møter Moe likevel litt motstand. Litt, fordi framlegga som kan vinne fram, ikkje vil revolusjonere verken Senterpartiets eller norsk olje- og klimapolitikk.

Sentralstyret vil nemleg anbefale landsmøtet igjen å stadfeste det som står i partiprogrammet, om at partiet støttar «hovudlinjene i norsk petroleumspolitikk».

Det betyr å leite, pumpe, sleppe ut og varme meir opp.

Les også

Jens Kihl: Det Vedum ikkje vil høyre

Sentralstyret vil òg halde fram med førestillinga om at Noreg bidreg best ved å redusere forbruket av olje, heller enn å redusere norsk produksjon.

Partiet vil òg halde fast på at olje helst bør produserast i Noreg framfor andre land, sidan me har lågare utslepp under produksjonen. Dei gløymer å nemne at produksjonen berre står for om lag to prosent av utsleppa.

Det er forbruket av olje som kokar kloden, og der er Noreg i verdstoppen per person.

Men i sentralstyrets tekst er det i det minste ei erkjenning om at etterspurnaden etter norsk olje vil gå ned i framtida.

Det vil vere ein liten knekk for den norske ønskjedraumen: at me kan pumpe så mykje olje me vil og at det liksom skal vere bra for klimaet, fordi me òg sel gass til kontinentet.

Senterpartiet kjem nok aldri til å vere dei som går føre i kampen for ei meir radikal klimaløysing. Det overraskar ingen.

Les også

Vedum vil stenge døren mellom politikk og PR-bransje

Det finst likevel nokon i partiet som vil gå litt lenger. Tidlegare olje- og energiminister (og partileiar) Åslaug Haga vil ha ein dato for når Noreg skal slutte med petroleum. Det har Vedum avvist kontant, og det er ingen framlegg på landsmøtet om å setje ein slik dato.

Det mest radikale framlegget, står Buskerud Sp for. Dei vil ta inn ei formulering som nemner «1,5-graders»-rapporten til FNs klimapanel.

I 2017 slapp verda ut meir enn 36 milliardar tonn CO₂. Rapporten slår fast at utsleppa av CO₂ må vere på null innan 2055. Frå 36 milliardar til null.

Det krev større kutt frå Noreg enn det me har lagt opp til i dag. Sentralstyret til Senterpartiet avviser likevel formuleringa: ingen utfasing her på berget.

Senterpartiet burde vere eitt av partia som gjekk fremst i klimakampen. Det er levebrødet til mange av veljarane deira som er truga.

I to år på rad har me opplevd somrar som har vore uvanlege. Den eine var uvanleg regnfull. Den andre var uvanleg tørr. Det går hardt utover landbruket.

Slikt vêr blir det berre meir av i framtida, dersom me ikkje klarer å bremse klimaendringane.

Det svir å omstille Noreg frå å vere ein oljenasjon, til å vere noko anna. Men Noreg hadde gode utsikter før den første olja kom opp av Nordsjøen òg. Når klimaendringane trugar maten vår, burde matpartiet Sp klare å setje det øvst.