SVs neste leiar

SV må velje mellom Kari Elisabeth Kaski og Torgeir Knag Fylkesnes som ny nestleiar. Det er eit vegval om partiets framtid.

TAL SOM TEL: Kari Elisabeth Kaski har på kort tid blitt ein av SVs sikraste kort i debattar om økonomi og fordeling. Ole Berg-Rusten, NTB Scanpix (arkiv)

I mars skal SV avgjere kven som skal etterfølgje Snorre Valen som SVs eine nestleiar. Audun Lysbakken står svært sterkt som partileiar, og det er heller ingen teikn på at den andre nestleiaren Kirsti Bergstø eller partisekretær Audun Herning vil bli utfordra.

Nestleiarplassen er dermed den einaste reelle plassen for den som ønskjer å kome seg inn i toppleiinga i partiet. Sjølv om det finst ein femte plass i arbeidsutvalet, er det brei semje om at den er langt mindre prestisjefylt enn det gjeve nestleiarvervet.

No har to av dei aller tyngste SV-politikarane kasta seg inn i kampen om å bli nestleiar. Er det SVs finanspolitiske talsperson Kari Elisabeth Kaski eller næringspolitisk talsperson Torgeir Knag Fylkesnes som blir Lysbakkens høgre hand? Valet er meir enn berre eit personalspørsmål.

Les også

VG-måling: Venstre under sperregrensen

Kari Elisabeth Kaski kom inn i SV med eit smell i 2015. Kirkenesværingen gjekk frå jobben som nestleiar i klimastiftinga Zero til å bli partisekretær i SV. Det var nok dei i partiet som meinte at ein burde ha lengre erfaring frå partiet for å få eit av dei absolutte toppverva, men Kaski viste seg som ein svært dyktig organisasjonsstrateg.

I 2016 blei ho valt til fyrstekandidat for Oslo SV i ei kampvotering mot Ingvild Reymert, og Kaski kom inn på Stortinget året etter. Ho er i dag SVs finanspolitiske talsperson, som gjerne blir rekna som det tyngste vervet i ei stortingsgruppe etter parlamentarisk leiar.

Torgeir Knag Fylkesnes har lengre fartstid i SV. Han har i to tiår vore aktiv i partiet på ulike nivå, og kom inn på Stortinget i 2013. Før det hadde han mellom anna vore tilsett på partikontoret og aktiv i lokalpolitikken i Tromsø. I 2017 gjennomførte han valkampen i Troms slik at partiet fekk 10,1 prosents oppslutning. Det var SVs sterkaste resultat ved det valet.

SAMLAST ETTER VALEN: Torgeir Knag Fylkesnes er ein av SVs mest profilerte politikarar. I tillegg til å sitje i næringskomiteen sit han òg i Stortingets kontroll- og konstitusjonskomité. Berit Roald, NTB Scanpix (arkiv)

Politikken er ein plass for stadige paradoks. Kaski har i praksis all si erfaring frå miljørørsla. Men takka vere eitt år som finanspolitisk talsperson, peikar hennar tilhengjarar på henne som ein god kandidat for å styrkje SV som eit parti for økonomisk omfordeling.

Andre meiner ho i for stor grad representerer storbyen i ei tid der distriktsspørsmål er blitt svært viktige. Det er ikkje sikkert at finnmarkingen sjølv vil vere heilt einig i den skildringa.

Fylkesnes blir på si side sett på som ein grasrotas mann. Han «snakkar så folk forstår» og representerer bygder og primærnæringar. Her snakkar vi altså om ein fyr som er så folkeleg at han har hovudfag i filosofi og arbeidserfaring frå reklamebyrå.

Det kan synast underleg at eit uttalt feministisk parti som SV kan halde seg med mannleg leiar, nestleiar og partisekretær, og berre éin kvinneleg nestleiar. Men sånn er politikken: Liker du ikkje dei gjeldande prinsippa, kan du alltids skaffe nokre andre.

Kaski er svært hardtarbeidande og seriøs. Ho nyt høg respekt hos politiske motstandarar og har faktagrunnlaget på plass før kvar debatt. Fylkesnes er blitt omtalt som ein distriktspopulist, og folk på hans lag omtaler han litt spøkjefullt som ei bølle.

Valet av Kaski eller Fylkesnes kan vere med på å dra partiet i den eine eller andre retninga. Kaski har sin styrke i partiets to kjernesaker miljø og økonomisk omfordeling. Fylkesnes har vore oppteken av å utvikle nye felt som næringspolitikk.

Det er ein spanande veg å gå, men han er ikkje risikofri. Då Lysbakken tok over som leiar, valde han å sitje i helsekomiteen på Stortinget. Planen var å utvide SV til å eige fleire saker enn tidlegare. Men forsøket slo fullstendig feil, og partiet byrja fyrst å vekse då han la om taktikken og satsa på dei gamle kjernesakene.

Likevel: Det er knallhard konkurranse om å vere best på både miljø og omfordeling. Og skal SV vinne nye veljarar, som menn i privat sektor, må dei kanskje fornye seg.

Kaski blir rekna for å vere ein pragmatisk maktpolitikar. Ingen tviler på at ho ønskjer at SV skal gå i regjering om dei får sjansen. Fylkesnes er absolutt ikkje framand for politisk gjennomslag, men har nok meir av protestparti-genet i seg.

Klassekampen kunne nyleg melde at SV «Fylkar seg om Fylkesnes». Sju fylkeslag har spelt han inn til valnemnda, medan tre har spelt inn Kaski. Her i vest ser Fylkesnes ut til å ha mest støtte. Gina Barstad, leiar i Hordaland SV, skriv til avisa at «Han gir partiet bredde og er uredd når han konfronterer pengemakten her til lands».

Frå båe leirane blir det likevel meldt at dette er heilt ope, og at slaget vil stå i landsmøtesalen. 29. til 31. mars. Der skal eit par hundre SV-arar avgjere kven som får det viktige nestleiarvervet. Kaski har størst støtte på det sentrale austlandsområdet, og her er det mange delegatar.

Nestleiarplassen vil gje gode sjansar for ein statsrådpost neste gong SV går i regjering. Og den dagen Lysbakken går av, kan Kaski eller Fylkesnes stå klar til å ta over. Kven av dei som skal få den posisjonen, blir avgjort denne vinteren.

Kommentatoren har tidlegare arbeidd i eit engasjement ved SVs partikontor (2012–2013).