Regelkamp om retningsval

KrFs landsmøtereglement kan avgjere om Noregs statsminister heiter Erna Solberg eller Jonas Gahr Støre.

KRF VEL SIDE: – Den av Støre og Solberg som blir statsminister etter dette får eit hardt skadd KrF, som treng gjennomslag på gjennomslag for å takle si eiga interne uro, skriv Morten Myksvoll.

Håkon Mosvold Larsen, NTB Scanpix

Den viktigaste kampen på KrFs landsmøte kan stå ved starten av møtet. KrFs retningsval kan bli avgjort av voteringsrekkjefølgje og bruken av hemmeleg val.

Onsdag kveld vart resten av dei 190 delegatane klare, og kvar og ein av dei har vore open om kva dei vil stemme.

KrFs blå side kjem til å gå inn i landsmøtet med ei leiing. Slik landsmøtet er lagt opp, skal forsamlinga først stemme over om partiet skal halde fram i opposisjon eller gå inn i ei regjering. Går den avstemminga slik BT har kartlagt, får Grøvans opposisjonslinje berre 23 stemmer.

Då går landsmøtet vidare til å avgjere kva regjering partiet skal gå inn i. Dersom Grøvans forslag fell og ingen skifter meining, får blå side 99 stemmer mot 90 raude. Éin delegat vil stemme blankt.

Følg KrFs store veivalg direkte

Den andre måten å gjere det på, er å setje alle tre alternativ opp mot kvarandre i første runde. Dei to med flest stemmer går vidare. Dersom Hareides side trur dei taper, kan Grøvans alternativ få større tilslutning enn det ser ut no. Då kan dei så tvil om mandatet til å gå inn i Solberg-regjeringa.

Det er viktig å merke seg at det låge talet på Grøvan-mandat er ein direkte konsekvens av voteringsrekkjefølgja på fylkesårsmøta.

Enkelte årsmøte luka ut dei gule stemmene først, og fordelte berre delegatar til raud og blå side. Trøndelag er eit døme på det. Dei sende elleve raude mandat og to blå, trass i at 13 av 92 stemte for Grøvans line. Det skulle tilseie to gule mandat.

Andre fylkeslag sette alle tre alternativa opp mot kvarandre, og fordelte delegatar til alle tre sidene.

«Representative» delegasjonar har faktisk ført til ei underrepresentasjon av Grøvans standpunkt. Med unntak frå KrF Kvinner, der Grøvans syn vart overrepresentert.

Les også

Hans K. Mjelva: Siv Jensen kan bryte handlingsregelen før jul

Hemmeleg val kan snu opp ned på stillinga. Den måten å stemme på betyr at ein delegat som vart vald fordi ho var raud eller fordi ho var blå, kan stemme det motsette på landsmøtet utan at nokon vil få vite om det.

Dersom nokon tener på hemmeleg val, er det truleg Hareides raude line. Han er partileiar, og går mest sannsynleg av dersom han ikkje vinn fram. Det kan gjere blå delegatar usikre, og når valet er hemmeleg, er det ingen personleg risiko i å stemme annleis enn dei har lova fylket sitt.

Samtidig har tonen blitt så hard internt i partiet, at det ikkje er gitt at Hareide har særleg innverknad på delegatane lenger.

Les også

Abortdebatt: Jeg vil ikke være et politisk forhandlingskort

Det går føre seg no ein intens kamp for å forme forteljinga om KrF-prosessen. Kva var det som avgjorde utfallet, og er resultatet legitimt?

Det er mange måtar å sjå det på. Mange peikar på Rogaland, med skuldinga om at fleirtalsvalet deira øydela prosessen. For det første viser fylkas ulike voteringsrekkjefølgjer at det slett ikkje berre var Rogaland som skilte seg ut i korleis dei fordelte delegatar.

For det andre endra Rogalands årsmøte prosessen, truleg meir enn partileiingas oppmoding om representative delegasjonar gjorde. Igjen, Grøvans syn er ikkje godt nok varetatt på landsmøtet.

Les også

Presset øker på Rogaland KrF om å sørge for flere røde stemmer

For å måle kor representantiv fredagens forsamling er, kan det vere nyttig å slå saman stemmetala frå alle fylkesårsmøta og fordele delegatar ut frå det. Dette tenkte landsmøtet ville sett svært likt ut som det faktiske møtet.

Den blå sida hadde mista fem delegatar. Hareides raude side ville fått tre av dei, medan Grøvans opposisjonslinje ville fått to. Dette ville nok primært vore mandat frå Rogaland, og sjansen er stor for at dei ville stemt blått i runde to. Den blå leiinga på 99–90 ville difor gått ned til 96–93.

Den raude sida vil trekkje fram at dei fekk flest delegatar frå fylkesårsmøta. Hareide fekk nemleg 69 delegatar derfrå, mot Ropstads 66. Men det er før ein tek omsyn til at dei som ikkje vil inn i regjering skal delta i avstemminga. Tar ein dei med, har fylkesårsmøta sendt flest blå KrF-arar til landsmøtet.

Les også

Frøy Gudbrandsen: Det ble et ledervalg likevel

Uansett utfall, kan me vere sikre på at framtidige målingar og neste års lokalvalsresultat vil vere avgjerande når etterpåklokskapen skal overta.

Den av Støre og Solberg som blir statsminister etter dette får eit hardt skadd KrF, som treng gjennomslag på gjennomslag for å takle si eiga interne uro. For den forteljinga KrF-arane kjempar om no, blir for ei jakt på syndebukkar og ei «kva var det eg sa?»-haldning som rir dette partiet som ei mare framover.