Jonas Gahr Støres nye forteljing

Eit halvt år etter at industriforbunda høvla ned Ap-leiinga har Jonas Gahr Støre laga ei ny forteljing som alle likar.

Publisert Publisert

UT PÅ TUR: Ap-leiar Jonas Gahr Støre har gjeve ordre i heile partiapparatet om å reise ut på arbeidsplassar og snakke med folk. Målet er å forsone klimaaktivistar og industriarbeidarar. Det er ein strategi som faktisk kan fungere, skriv BT-kommentator Hans K. Mjelva. Foto: Fredrik Varfjell

  1. Leserne mener

Noko er på gang i Arbeidarpartiet. Etter fleire år med famling verkar det som om Jonas Gahr Støre har funne ein plan som fungerer. Planen er enkel nok, og vart lansert i fjor haust: Klima og omstilling av industrien er to sider av same sak, og blir hovudsaka til valet i 2021.

Måndag møtte han og fleire andre Ap- og AUF-toppar tillitsvalde i Fellesforbundet frå heile landet på eit flyplasshotell på Flesland. Rapportane frå desse industriarbeidarane viser at noko har skjedd.

For eit drygt år sidan melde fleire av dei frammøtte seg ut av Ap i protest mot at ei rekke partilag snudde i synet på oljeboring utanfor Lofoten og Vesterålen. I april gjorde landsmøtet i partiet det same, men plastra såret med formuleringar om å vidareutvikle oljenæringa.

Les også

Hans K. Mjelva: Profitt-Jonas

Det Støre er i ferd med å få til, er å samle eit parti som er hardt råka av den polariserte norske klimadebatten. Det eine ytterpunktet er ungdommen i AUF, som i 2018 vedtok å avvikle oljeindustrien innan 2035. Det andre har vore store delar av norsk industri, som framleis er svært avhengig av leveransar til oljeindustrien.

Rett før valet i fjor fekk vi eit godt døme på kor eksplosiv konflikten er, då Aps klimapolitiske talsmann Espen Barth Eide opna for regjeringssamarbeid med Miljøpartiet dei grøne (MDG). Leiar Jørn Eggum i Fellesforbundet kvitterte med å omtale Eide som ein «ingenting» som «lever i sin egen verden».

Sidan den tid har Støre gjeve ordre til heile partiapparatet om å reise ut på arbeidsplassar og snakke med folk. Møtet på Flesland var ein del av dette arbeidet. Dei tillitsvalde var inviterte til å kome med innspel til partiprogrammet Ap skal gå til val på i 2021.

På industrikonferansen på Flesland var det gruppearbeid om mellom anna industriomstilling, bemanningsbransjen og det fagpolitiske samarbeidet mellom Ap og LO. Etter gruppearbeidet lova Ap-nestleiar Bjørn Skjæran, «i disse vitners nærvær», at dei frammøtte skulle kjenne att sine innspel når programmet var ferdig.

Ifølgje fleire av dei tillitsvalde har det skjedd meir enn at stemninga på industrikonferansen har blitt betre. Partiets politikarar og ungdomspolitikarar kjem oftare på besøk på bedrifter og klubbkontor, og ikkje berre i valkampen. Fleire snakkar saman, ikkje berre Støre og LO-sjef Hans-Christian Gabrielsen, som ifølgje Støre bur 900 meter frå kvarandre i Oslo.

Les også

Kraftige reaksjoner på Espen Barth Eides MDG-flørt

Det som gjer at Støres forteljing kan fungere, er at den gjev håp for både klimaaktivistar, industriarbeidarar og dei som er uroleg for velferdsstaten.

Forteljinga om at klima og industriomstilling er to sider av same sak, er ikkje Støre åleine om. Tvert om har dei fleste parti på Stortinget ein eller annan versjon av denne forteljinga.

Dei fleste forstår at Noreg er økonomisk avhengig av å omstille industrien til noko anna enn olje og gass. Industrien ser det då òg sjølv, og er i full gang. Og nokre av dei mest lovande alternativa ligg i produkt for fornybarsamfunnet, anten det er karbonfangst, havvind eller elektriske ferjer og skip.

Skilje mellom industrien og klimaaktivistane er i stor grad ei spørsmål om tid - om kor raskt omstillinga skal og kan gå.

Sjølv om Ap ikkje er åleine om forteljinga, har Støre fortald den tydelegare enn andre. Forteljinga er òg viktigare for Ap enn andre parti. For det første fordi frontane har vore så harde. Men òg fordi det råkar Ap meir enn andre parti når industriarbeidarane vender seg mot partiet.

Mykje av truverdet til partiet ligg i at dei er eit parti for vanleg arbeidsfolk, ikkje minst i ei tid som dyrkar skiljet mellom elite og folk, sentrum og periferi. Til no har Støres Ap slite litt på denne fronten.

Samstundes må Ap fange klimaengasjementet, ikkje minst blant ungdom, om dei skal vinne val. Klimasaka er no den viktigaste saka for norske veljarar.

Les også

Elektriske snøggbåtar og statens pengesekk

Nokre timar før Støre møtte Fellesforbundet på Flesland, offentleggjorde LO ei meiningsmåling som viste at 39,7 prosent av LOs medlemmer seier dei vil stemme på Ap. Det er lågt historisk sett, men likevel ein framgang på sju prosentpoeng sidan september i fjor.

Det kan vere eit teikn på at den nye forteljinga og auka grasrotaktivitet har byrja å verke. Det blir interessant å følgje utviklinga vidare. Motsetnadene er der framleis, mellom ein industri som treng tid for å endre kurs, og unge klimaaktivistar som ikkje har eit sekund å miste.

Men dette kan halde til valet i 2021, utan at partane hamnar i skyttargravene igjen. I alle fall så lenge ikkje oljeselskapa oppdagar eit nytt, stort oljefelt.

Publisert