Bistandsprosjektet i Afghani­stan fekk til saman 13,5 millionar kroner i støtte frå Utanriksdepartementet, blant anna for å betre helsetenestene for bombeoffer.

Etter sju års drift vart prosjektet lagt ned i 2009. I sluttrapporten til UD, som vart sendt i april i fjor, skreiv prosjektleiinga at krig og massiv korrupsjon hadde gjort arbeidet for vanskeleg.

Varsla etter BT-oppslag

Dei viste blant anna til at korrupte FN-tenestemenn i Afghanistan ved eit tilfelle hadde kravd pengar for å vidareformidle ein søknad om støtte i FN-systemet.

Både UD og FN har nulltoleranse for korrupsjon. Først etter at BT hadde omtalt rapporten i september i fjor, følgde UD sine eigne prosedyrar og varsla vidare i FN-systemet om påstandane.Nå har TMC i Tromsø trekt alle skuldingane mot FN, etter å ha vorte kontakta av FNs høgkommissær for flyktningar (UNHCR). UNHCR var nemnt av TMC i samband med den påståtte korrupsjonen, og bad i fjor haust om å få vite kva dette bygde på.

Kirurg og prosjektleiar Hans Husum i TMC skreiv i sitt første svar til UNHCR at opplysingane om utru FN-tenestemenn kom frå TMCs afghanske partnar i prosjektet, legen Assaddullah Reha ved Mobile Emergency Medical Center Afghanistan (MMC). «Eg har ingen grunn til å tvile på at påstandane hans er pålitelege», heiter det i ein e-post frå Husum til UNHCR i fjor haust.

Konflikt med afghansk lege

Men den påståtte kjelda, dr. Reha, har ein annan versjon: Til UNHCR skriv Reha at han aldri har sagt noko negativt om FN-organisasjonen. Han viser også til at UNHCR aldri har vore involvert i det aktuelle pro­sjektet i Afghanistan, og at slike skuldingar difor ville vere «latterlege».

Konfrontert med dette, har Tromsø Mineskadesenter og prosjektleiar Husum vald å trekkje påstandane. Husum held fast ved at skuldingane skreiv seg frå den afghanske legen, som også var oppført som medforfattar av sluttrapporten. Men fordi dr. Reha nå seier at dette ikkje stemmer, har TMC vald å endre framstillinga. Ein justert versjon, der alle referansar til FN-korrupsjon er fjerna, er nå sendt UD.

TMC har i dag ikkje noko samarbeid med dr. Reha i Afghanistan. Nedlegginga av prosjektet i 2009 førte til ein bitter konflikt, blant anna om pengar. Den afghanske legen hevdar at hans organisasjon har lagt ut fleire hundre tusen kroner som dei skulle få refundert frå TMC, noko som ikkje skjedde.

UNHCR avviser korrupsjon

UNHCR har no avslutta granskinga av korrupsjonspåstandane.

«For det første; TMC har aldri vore UNHCRs partnar i Afghanistan, og UNHCR har ikkje på noko tidspunkt vore involvert i evalueringa av TMCs prosjekt. For det andre implementerer ikkje UNHCR helserelaterte prosjekt i Afghanistan, korkje direkte eller gjennom partnarar. Og til sist; vi har ikkje vore i stand til å finne at nokon frå UNHCRs stab har vore involvert eller gjort noko gale knytt til denne saka», skriv UNHCRs regionrepresentant Pia Prytz Phiri i eit brev til Bergens Tidende.