— Bortsett frå ei veke etter ein skulderoperasjon har eg knapt vore borte frå jobben grunna sjukdom. Legen sa seks månader, men det vart med den eine veka etter operasjonen, seier Terje Skråmestø (65) frå Ådlandsvik på Askøy. Han har jobba i Statens vegvesen og Mesta i heile sitt yrkesliv.

Vegarbeidaren bidreg sterkt til at Hordaland – saman med nabofylka Rogaland og Sogn og Fjordane – ligg i den positive enden av skalaen både når det gjeld yrkesdeltaking, sjukefråvær og talet på uføre her til lands. Det viser tal frå Nav og Statistisk sentralbyrå.Berre fem av landets fylke hadde i fjor ei yrkesdeltaking på over 70 prosent, deriblant dei tre vestlandsfylka. Ingen stod oppført med færre prosent gradert sjukefråvær enn Hordaland og Rogaland, og det er berre Oslo og Akershus som kan visa til ein lågare prosentvis andel mottakarar av uføretrygd enn dei tre kystfylka i vest.

Folkevekst langs kysten

Tommy Johansen, assisterande fylkesdirektør i Nav Hordaland, seier at vestlandsfylka har tradisjonar for å klara seg bra med omsyn til yrkesdeltaking, sjukefråvær og grad av uføre.

— Ser vi på fylka som ligg i motsett ende av skalaen, er dei ofte kjenneteikna av ein del hjørnesteinsverksemder knytt til byar og små- og mellomstore stader, som har takla omstillingar dårleg når det ikkje lenger er grunnlag for drift. Dette ser vi mellom anna i delar av Telemark og i Agder-fylka.

Folk må få vera borte frå jobb når dei er skikkeleg sjuke, men eg trur terskelen for å sjukmelda seg er blitt for låg

Terje Skråmestø

- Men det ser vi vel også i Hordaland?

— Ja, vi ser ein del av dei same forholda her. Nokre av dei tradisjonelle industriplassane slit eller har mista hovudverksemda, som ikkje er blitt erstatta av noko nytt. Når vi samtidig opplever vekst og etablering av nye næringar og nye bedrifter i andre delar av fylket, fører dette til at «overskotet» frå ein region eller ei næring vert overtekne av andre.

I Hordaland ser vi dette tydeleg med stor folkevekst langs kysten og stagnasjon eller nedgang i indre delar av fylket, seier Johansen.

- For låg terskel

På Askøy er Terje Skråmestø oppteken med å festa eit trafikkskilt som har losna og heng på halv åtte ved ein fylkesveg. Vedlikehaldsarbeidaren i Mesta Drift AS, avdeling Lyngbø, har Askøy som sitt område. Han køyrer rundt og ser til at alt materiell er i god stand, tettar små hol i vegbana eller på fortau, held busskura reine – og mykje meir.

- Kva er oppskrifta på eit langt arbeidsliv utan sjukefråvær?

— Lat meg først slå fast at eg sjølvsagt synest folk må få vera borte frå jobb når dei er skikkeleg sjuke, men eg trur terskelen for å sjukmelda seg er blitt for låg. For min del har eg ein dugande sjef, som let meg få gjera andre oppgåver når ryggen eller skuldrene er plagsame, seier 65-åringen, som kunne gått av med pensjon for tre år sidan viss han ville.

Fleksibel jobb

Då Skråmestø tidlegare jobba på veganlegg, var det langt tøffare, fysiske tak i kvardagen.

Det gjeld å ha sjefar som veit å tilretteleggja arbeidet

Terje Skråmestø

— Vi stod og rista med boremaskina i hendene i time etter time, og det har nok sett sine spor, blant anna ved at eg stundom må ha time hjå kiropraktoren. Men eg går alltid direkte tilbake på jobb etter behandling.

- Er det så lurt då?

— Dersom det er slitasjeplager – som i mitt tilfelle – blir du ikkje frisk av å vera sjukmeld. Då gjeld det å ha sjefar som veit å tilretteleggja arbeidet, no har eg til dømes både litt kontorarbeid og er ute i felten.

«Den halve millimeteren»

Terje Skråmestø rosar det gode miljøet i arbeidsbrakkene i Lyngbøveien 164.

— Å trivast på jobben er avgjerande for arbeidsgleda. Då har ein både lyst og vilje til å gå på jobb – også dei gongene du ikkje føler deg hundre prosent.

Sjefen hans, driftsleiar Odd Jordal, er imponert over innstillinga til Skråmestø.

— Men han er ikkje åleine. Her på avdelinga er vi ti personar, og sjukefråværet er tilnærma null. Alle har nærleik til kvarandre, vi snakkar godt saman og så har vi innført noko vi kallar «den halve millimeteren», som rett og slett betyr «kva kan eg bidra med i dag»? Er du ikkje i toppform, skal du få sjansen til å gjera noko anna, eller sjølv foreslå arbeidsoppgåver. Det fungerer godt her hos oss, fastslår Jordal.

Er vi for raske med å levera inn sjukmelding? Diskuter under!