— Det er litt som med SV og valet: Lynet slo ned, men huset står, seier Oddny Miljeteig - SV sin frontfigur i Bergen - etter at barndomsheimen i veglause Eikemo i Åkrafjorden kom i brann i torevêret sist torsdag. Det 107 år gamle huset på Tøsse er ein feriestad som Miljeteig føler seg sterkt knytt til.

— Vi var der inne berre nokre dagar før brannen, og skal inn att til helga for å sjå på skadene. Dette var ekkelt, seier ho.

- Vårherre si hand

— Eg må seia at Vårherre har halde handa si over huset. Naboen som såg til eigedommen fortel om ei enorm varmeutvikling, og at brannen har døydd ut av seg sjølv, seier Oddny Miljeteig. Ho gir honnør til naboane som passa på at brannen ikkje blussa opp att, til brannvesen og politi som rykkte ut seinare på kvelden, og til elektrikarar som fekk kopla på straumen att til djupfrysaren.

Lynnedslaget skjedde då det gjekk eit kraftig torevêr over Etne og grensa mot Rogaland. Dagen før slo lynet ned i ei gjødselpumpe på ein gard i Skjold i Vindafjord og drepte momentant tre kyr som stod 50 meter unna, melder lokalavisa Grannar.

For to år sidan brann ei løe på Eikemo ned til grunnen etter lynnedslag.

— Det er snart ingen gardar på staden det ikkje har vore brann dei siste åra, seier Oddny Miljeteig, som er glad for at hennar no avdøde far bygde ei solid kjøkeninnreiing kring 1960.

— Den er laga i hardt og solid tre. Eit moderne kjøken ville nok ha fata mykje lettare. Heldigvis la vi også inn eit nytt straumanlegg med jordfeilbrytar etter eit skummelt lynnedslag på Tøsse for nokre år sidan, seier Miljeteig.

Utan brannbil

Dei veglause grendene på nordsida av Åkrafjorden, som har under ti fastbuande, har vore hardt ramma av brannar dei seinaste åra. I april i år brann to sommarbustader på Djuve sør for Eikemo ned til grunnen.

— Fem hus - ja, fem og eit halvt med Oddny sitt - har eg opplevd å sjå brenna ned, utan å arbeida i brannvesenet. Det må vera noregsrekord, seier Geir Arne Eikemo, bonde på Eikemo.

— Ja, statistikken er heilt "vill". Og brannane skjer mykje på grunn av lynnedslag, seier brannsjef i Etne, Odd Inge Vestbø.

Etne-grenda har ein vegstubb frå kaien, og fekk i 1986 overta ein eldre brannbil frå Odda - ein ombygd Chevrolet lastebil frå 1946 - etter at sagbruket på Eikemo brann ned. Men ved neste brann ville ikkje brannbilen starta, og var seinare så å seia ikkje i bruk. I 2009 overtok Hardanger Veteranvognklubb klenodiet og frakta det til Odda att.

Ved brann på Eikemo-sida må brannstellet frå Etne rykkja ut til Åkrafjorden og ha ekstraskyss over fjorden. Ei brannutrykking kan dermed ta fleire timar.

...og telefon

Sidan torevêret sist torsdag har Eikemo vore utan fasttelefonsamband. I tillegg er mobilsambandet til vanleg så å seia fråverande. Abonenntane må heilt fram mot fjorden eller utpå sjøen for å få dekning.

— Det er sagt at vi vil vera utan fastsamband iallfall fram til torsdag. Det er lenge å venta, tykkjer Geir Arne Eikemo.

RASERT: Lynet og brannen raserte kjøkenet hos Oddny Miljeteig på Eikemo, og gav seg med det.
LYNBRANN: Brannen på Oddny Miljeteigs kjøken stoppa av seg sjølv etter lynnedslaget.
TØSSE: Oddny Miljeteig dreg ofte til barndomsheimen og garden på Tøsse i den veglause grenda Eikemo i Åkrafjorden.
ARKIVFOTO BT
FORTID: Brannbilen, ein ombygd Chevrolet lastebil frå 1946 fekk Eikemo-grenda og Geir Arne Eikemo lite nytte av, og hamna i 2009 hos ein veteranvognklubb i Odda.
ARKIVFOTO BT