• Mødrer fortener å bli gjort litt stas på, meiner Jan Ståle Ulvøen. 

Han er på Konfektgalleriet for å handle inn ei gåve til mor si, og synst slettes ikkje morsdagen er blitt for kommersiell.

— Det blir kva du gjer det til sjølv. Då eg var liten, feira me med kake, no kjøper eg alltid sjokolade eller roser til morsdagen. Det synest eg ho fortener, seier Ulvøen.

Men i år var det på nære nippet at han hugsa dagen. Ein salsplakat var det som minna han på det.

— Slik sett er det litt praktisk at handelsstanden har kasta seg over slike merkedagar, meiner Ulvøen.

Bergen fyrstemann ut

Eli Kristine Økland Hausken, folklorist ved Universitetsmuseet i Bergen, er einig.

— For ein gongs skuld er eg glad for at marknadskreftene dyttar litt på. Dei minner oss på å fokusere litt ekstra på mødrene våre ein dag i året, seier ho.

Ho kan fortelje at morsdag ikkje er ei moderne oppfinning for at handelsstanden skal tene pengar, slik det verkar som om mange trur. Faktisk har ein feira morsdag i neste hundre år i Bergen.

Den 9. februar 1919 var fyrste gong morsdagen blei feira i Noreg, og det skjedde i ei metodistkyrkje i Bergen.

— Eg vil tru det var enkelt å lansere ein dag som heidra mødrer. Viss det er noko mange kan identifisere seg med, så er det kor viktig det er å ha ei god mor, meiner Hausken.

SNILL MAMMA: Veninnene Kristi Helgren-Hansen (frå v.), Martine Meel og Guro Jåstad har gått saman om å kikke etter morsdagsgåver. - Mamma er så snill at ho fortener noko ekstra på morsdagen, seier Helgen-Hansen.
Ørjan Deisz

Amerikansk feiring

Tradisjonen med morsdag kjem opphavleg frå USA. Den amerikanske læraren Anna Marie Jarvis ynskte å heidre mora si.

Ho arbeidde, saman med mange andre kvinner, for betre sanitære forhold for soldatane under den amerikanske borgarkrigen. Etter moras død etablerte Jarvis ein offisiell minnedag for mødrer, og 12. mai 1908 blei den fyrste morsdagen feira i USA. Skikken spreidde seg raskt til andre delar av verda.

Hausken fortel at feiringa har litt andre former i dag, enn for hundre år sidan.

— Før var nok feiringa i meir organiserte former. No er det opp til kvar og ein kva ein gjer ut av det. Det har i større grad blitt ein familiedag, og det er nok ikkje tilfeldig at morsdagen alltid er på ein sundag. På den måten kan heile familien gjera noko koseleg saman, seier Hausken.

Bakar og lagar kort

Veninnene Kristi Helgren-Hansen, Martine Meel og Guro Jåstad, alle 17 år, har planane klare for dagen.

Meel skal baka kake saman med faren, og det vankar ei lita gåve til mor i tillegg.

— Då eg var mindre, lagde eg heimelagde, avanserte kort, men i år har eg kjøpt eit krus, fortel Meel.