• Dei som likar slik arbeidstid, er ikkje vetige, seier Erling Nesbø.

Kampen mot snøen har vore lett match for jernbanefolka på Bergensbanen hittil i vinter. Men isen har vore gjenstridig, både på Vossebanen og høgt til fjells.

— Issvullane legg på seg i høgt tempo, og vi må ta nettene til hjelp, fortel Ole Erik Almenningen, fagleg leiar for linja på Bergensbanen.

Han forklarar den ekstraordinære situasjonen med store nedbørsmengder i sommar og haust, og deretter langvarig sterk kulde. Vatn som tyt ut av sprekker i fjellet, frys til is på ein blunk. Toga dreg med seg kald luft langt inn i tunnelane, der det elles kan vera frostfritt.

— Vi har opplevt isdanning såpass langt inne i tunnelane som ein kilometer frå munningen, opplyser Almenningen.

Unntaket er Finsetunnelen, der det er ein kuldeport som hindrar gjennomtrekk.

Jernbanefolka går laus på isberga med hakke og spade for å halda brei nok passasje for toga. Dei må også fjerna istappar frå tunneltak. Skade på pantografen, kan lett føra til at toget riv ned køyreleidninga.

Arbeidsøktene blir hektiske, men korte, særleg på den sterkt trafikkerte strekninga mellom Bergen og Voss. Arbeidstoget må inn til næraste stasjon når tog i rute skal passera. Aukande godstrafikk gjer at arbeidsøktene er blitt korte også om natta.

— Vi har greidd å halda isen i sjakk, men det bind opp mannskap som elles kunne ta fatt på andre oppgåver på Vossebanen og i Raundalen. Vi dreg på etterslep på fleire område,seier Almenningen.

22 mann og ein lærling

Ishogging på strekninga mellom Mjølfjell og Geilo blir tatt hand om av den faste vinterberedskapen for høgfjellet og Flåmsbana. Dei brøyter snø med roterande snøplog, hakkar is, børstar snø frå sporvekslar og rydder plattformer.

Beredskapstroppen vert leia av tre brøytekoordinatorar på Finse. Ein av dei er alltid på vakt. Bjørn Løne, John Himle og Kjell Erik Giljarhus er røynde i denne tralten. Sistnemnde er oppvaksen på Finse.

Myrdalsgjengen tel 15 mann på tre skift. Alltid er fem av dei fysisk til stade på Myrdal, der det knapt finst fastbuande, eller ute på lina.

— Dessutan har vi ein lærling frå Granvin med oss for tida, og to av Jernbaneverket sine lærlingar på Hønefoss har meldt si interesse, opplyser Bjørn Løne.

Fire mann patruljerer høgfjellet frå Geilo, to på kvar vakt. Dei køyrer ettermiddagstur til Mjølfjell og attende, med Robel skinnetralle når det er lite snø, med Beilhack roterande snøplog både ein, to og tre gonger når det verkeleg snør og stormar.

Tidleg opp

Erling Nesbø parkerer «rotaren» i oppvarma garasje i nytt overbygg på Myrdal stasjon. Eit svært jordras sopa bort det gamle. Det er mangt på ein slik doning som ikkje må frysa fast. Klokka nærmar seg 11 på føremiddagen. Dei har vore ute sidan 02.30. Først vestover til Mjølfjell, så aust til Hallingskeid, og attende til Myrdal. Berre ved vaktskifte har eit av laga, det påtroppande, arbeidstid på dagtid.

— Eg har vanskar med å sova. Duppar eg av utpå dagen, er det vanskeleg å sova om kvelden og bale å stå opp klokka to. Dei som likar slik arbeidstid, er ikkje vetige, proklamerer han.

Vel budde

I arbeidstida er dei ute på lina, eller i andre høgda på stasjonsbygningen. Resten av døgeret er dei klare til å rykka ut frå Myrdalsleitet mannskapsforlegning, 400 meter frå stasjonen. Ingen veit kva tid det går ras, det bles opp til storm, eller eit tog står fast. Når neste lag overtek, kan dei reisa heim, dei fleste bur i Aurland og Voss. Men går togtrafikken i stå, må dei vera klare for ein ekstratur til fjells. For snøkoordinatoren er skrekkvisjonen at begge dei roterande snøplogane er på same sida av ein havarist.

— Sjølvsagt er det best å kunne angripa frå begge sider, men skulle vi ha uflaks må vi gjera det beste ut av situasjonen. Ein maskin i front, medan den andre held lina open bakover, seier Løne.