Odda sjukehus har i dag ei forsterka fødestove med gynekologberedskap. Frå nyttår var det meininga at jordmødrene åleine skulle stå med ansvaret på ei såkalla jordmorstyrt fødestove. No er det klart at korkje jordmødrene eller legane ser det som forsvarleg.

I eit brev frå administrerande direktør Olav Klausen i Helse Fonna til Helse Vest, går det fram at Helse Fonna ikkje vil tilrå oppstart av jordmorstyrt fødestove, men heller satsa på følgjeteneste for fødande til Haugesund. Etter fødsel kan kvinnene reisa tilbake og få barseltida i Odda, inspirert av modellen «God startù som er utvikla i Helse Førde.

Reduksjon i fødslar

— Me har prøvd å leggja til rette for ei jordmorstyrt fødestove, men nå viser det seg at gynekolog frarår sterkt å ha førstegongsfødande på ei jordmorstyrt fødestove. Det betyr at volumet på fødslar blir så lite at det blir vanskeleg å leggja til rette for å oppretthalda god kompetanse og kvalitet på tilbodet, seier Olav Klausen i ein kommentar til BT.

- Betyr dette at fødetilbodet i Odda blir lagt ned?

— Nei, vi melder no tilbake til eigar og har ikkje teke noka avgjerd i saka enno, seier Klausen.

I brevet til Helse Vest skriv han følgjande:

«På bakgrunn av dei endringane som har skjedd dei tre siste år med ein betydeleg reduksjon av fødslar ved Odda sjukehus, vurderingane, tilrådingane og avgjerdene frå jordmødrene, erfaringane frå det nasjonale utviklingsprosjektet i Helse Førde samt dei sterke faglege råda som er komne i siste del av prosessen, kan Helse Fonna ikkje tilrå å starta opp jordmorstyrt fødestove ved Odda sjukehus».

Seksjonsoverlege i gynekologi, Torunn Eikeland, har gjort ein gjennomgang av resultata for fødestova og for dei kvinner frå Odda som har fødd i Haugesund.

Undersøkinga viser at talet på fødslar har gått kraftig ned ved Odda sjukehus – frå 72 fødslar i 2009 til 36 i oktober 2012.

Ein av fire trong gynekolog

Førstegongsfødande kvinner har fram til no kunne føda i Odda.

Frå 2010 til 2012 har 30 kvinner fått sitt første barn ved Odda sjukehus. Ti prosent av dei har hatt trong for operativ vaginal forløysing og ti prosent har blitt forløyst med akutt keisarsnitt. I eitt av fire tilfelle har gynekologen vore involvert i fødslar med førstegongsfødande, ifølgje gjennomgangen.

Men også for friske, fleirgongsfødande kvinner er det ein større risiko for å enda opp med akutt keisarsnitt i Odda, meiner direktøren.

Han syner til at det har vore tre operative vaginale fødslar og tre akutte keisarsnitt i Odda dei tre siste åra. Det gjev ein risiko for akutt keisarsnitt for friske fleirgongsfødande i Odda som er fire gonger så høg som i Haugesund.

Jordmødrene i Odda hospiterer jamleg ved Haugesund sjukehus og har også fått hospitering ved jordmorstyrte fødestover andre stader i landet.

Ifølgje brevet frå direktøren har dei likevel ytra tvil om dei vil kunne stå med ansvaret for den jordmorstyrte fødestova i framtida.

— Få fødslar pr. jordmor og nokre kompliserte fødslar den siste tida har vore med på å forsterka denne tvilen, skriv direktøren.

Treng nisjeoppgåver

Odda-ordførar John Opdal (H) har forståing for at jordmødrene ikkje vil driva fødestove utan gynekolog. Han seier til Hardanger Folkeblad at Odda sjukehus bør bli tilført nisjeoppgåver, slik til dømes Voss sjukehus har fått overført fedmeoperasjonar.

— Med fleire kirurgar på sjukehuset, kan dei samtidig gå inn i vaktordning på ei fødestove. Men slik eg ser det, så er det ingen vilje i Helse Fonna til å gje Odda sjukehus nisjeoppgåver, seier Opdal til avisa.

Klausen strekar under at det gode fødetilbodet i Odda skal oppretthaldast framtil det føreligg ei avklaring, men han kan ikkje seia når ho kjem.

Jordmor Elin Øyre viste til kommuniaksjonsavdelinga då BT tok kontakt for kommentar.

TAP FOR ODDA SJUKEHUS: Helse Fonna vil senda alle fødande kvinner frå Odda til Haugesund.