Mållagsfolk vil no laga ei alternativ ordliste i protest.
- Personleg kjem eg til å drita i det. Men det er betenkeleg for dei som er unge og skal læra nynorsk, for dei får mindre valfridom. Noko av poenget med nynorsk er at ein skal ha betre høve til å skriva sånn som ein snakkar, seier Grytten.
Han er ein av landets mest kjende nynorskforfattarar og er ikkje begeistra for den nye nynorsken (sjå fakta).
- Eg er heilt imot. Dette er ikkje måten å driva språkpolitikk på, for språket kjem nedanfrå. No blir endringane tredd ned over hovudet på oss, seier han.
No blir endringane tredd ned over hovudet på oss.
Frode Grytten
Direktøren i Språkrådet meiner endringane er udramatiske.
- Dei største endringane er at vi no fjernar klammeformene, fordi ein har ønskt eit enklare system. No er ei form anten ein del av rettskrivinga, eller så er det det ikkje, seier Arnfinn Muruvik Vonen, direktør i Språkrådet.
BT Mener: Utan norm, ingen nynorsk
- Språkleg lapskaus
Han meiner dette ikkje medfører nokon store endringar for dei fleste.
- Men det er klart at det vil vera ulike meiningar om dette, og det har vi full respekt for. Det er difor vi har forsøkt å la denne prosessen vera så open som mogleg, seier Muruvik Vonen.
Når nynorsken no er endra, må også ordbøkene oppdaterast.
Samlaget, som trykkjer den velkjende boka «Nynorsk ordliste», reknar med at minst 30.000 utgåver skal sendast til skuleverket. Men denne ordboka er ikkje god nok for mange mållagsfolk.
- Det har gått så langt i bokmålslei at me kan ikkje godta det. Me er no fleire frå heile landet som har gått saman om å laga ei alternativ ordliste basert på ein meir enkel og stram nynorsk. Me vil ha ein stabil og framtidsretta nynorsk som kan stå seg over tid som eit tydeleg alternativ til bokmål, seier Erlend Trones, leiar av Ullensvang Mållag.
Han meiner Språkrådet har skusla vekk ein god sjanse til å stramma inn i det store kaoset av klammeformer som fanst.
- Mandatet var ein tydelegare, enklare og strammare nynorsk. No er det blitt ein lapskaus av dialekt, bokmål, nynorsk og sideformer, seier Trones.
- Ein sørgjeleg dag
På Voss har Arvid Langeland saman med Ola Breivega, arbeidd med ei alternativ ordliste som tek utgangspunkt i den eksisterande læreboknormalen, men med færre val.
- Me har prøvd å gjera språket tydelegare med mindre valfridom. Idag kan du skriva både «nød» og «naud». Me meiner det heiter «naud» - dermed basta, seier Langeland.
Han trudde alle sideformer skulle fjernast. No er dei i staden gjort valfrie, og det betyr at du kan skriva til dømes å «byggje» eller å «bygge».
- Under presset frå bokmål, fryktar eg at statsforvaltninga og skulen vil velja det som er nærast bokmålet. Føresetnaden var at nynorsken skulle bli forenkla. Det har diverre ikkje skjedd. Eg vil kalla dette ein sørgjeleg dag, seier Langeland.
- Vanskeleg å læra
Også frå Stord - ein av verdas største nynorskkommunar med eigen nynorsk barnebokfestival - kjem det kritikk.
- Eg føler formålet ikkje er oppnådd. Nynorsken blir ikkje enklare, seier Hege Myklebust, styremedlem i Stord mållag og norsklærar på Høgskolen Stord/Haugesund.
- For studentane mine som skal bli lærarar, blir det krevjande å læra seg alle desse endringane, legg ho til.
I midten av september reknar Samlaget med at dei nye ordbøkene blir sendt ut til skulane, ifølgje Dag K. Ellingsen, forlagsredaktør for ordbøker i Samlaget.
Diskuter saka under:
SKRIVEBORDSPOLITIKK: Forfattar Frode Grytten forstår behovet for ei viss norm i skuleverket, men meiner dei nye endringane minner mest om skrivebordspolitikk. - Noko av det viktige med skriving er glede, kreativitet og utfalding. Det skal vera ulike måtar å skrive på, og det er noko av det som har vore bra med nynorsk, seier Grytten.
